de Fruitberg

Te vroeg

Voor de komende dagen wordt er flink wat nachtvorst voorspeld. Door de zachte zomer zijn er al heel wat planten vrij ver uitgelopen. De voorspellingen geven lichte nachtvorst voor de komende dagen (-2°C). Misschien valt de schade dan nog wel mee, maar indien woensdag effectief -4 °C krijgen zoals eerst werd voorspeld, verwacht ik weer flink wat schade, onder meer bij sommige hydrangea, en ook kiwi en kiwibessen.

De meeste planten groeien daar wel door, het zou wel wat oogst kunnen kosten. Maar ook dat is geen drama, natuurlijk

Ik heb trouwens een pioen die al bloemknoppen aan ’t maken. Nu is dit een vroegbloeiende variëteit, maar dit is echt wel extreem….

Vlinders

Officieel mag ik vandaag weer uit quarantaine. Vorige week zaterdag had ik last van sinusitis. Voor iedere luchtwegeninfectie geldt nu een quarantaineperiode van 7 dagen. Van die sinusitis ben ik ondertussen hersteld, ik heb gedurende week nog wel een hele resem andere luchtwegklachten gehad (waaronder twee dagen kortademigheid, een andere dag wat keelpijn en de laatste twee dagen een lichte hoest), maar op geen enkel ogenblik koorts. Volgens de geneesheer was dat mogelijk Corona, maar ’t kon ook iets anders zijn. Lichte gevallen worden sowieso niet getest, wegens gebrek aan testcapaciteit.

Ik voel me vandaag echt wel beter maar bij deze koude in de tuin werken leek me niet direct verstandig. Zo is het ondertussen einde maart en op twee dagen snoeien na is er nog zo goed als niets in de tuin gedaan, en dat wordt nu wel echt dringend tijd.

In deze huidige situatie ga je me daar niet over horen klagen, dat is echt een derderangs-issue in vergelijking met wat anderen doormaken.

Enfin, laten we toch gewoon even over wat leukere dingen spreken. De voorbije dagen fladderden hier heel wat vlinders rond. Ik zag 4 gehakkelde aurelia’s, een dagpauwoog, een blauwtje en een citroenvlinder.

Een gehakkelde aurelia, foeragerend op Edgeworthia, is een beeld dat ik niet voor ogen had toen ik deze winterbloeier aanplantte. Niet dat de beestjes voortdurend foerageren op deze Edgeworthia, ik zie de vlinders voornamelijk op Erysimum ‘Bowles’s Mauve’, een muurbloem. Deze plant is zowat het hele jaar door een magneet voor vlinders et alii, en staat nu al meer dan een jaar continu in bloei.

Ik heb nog een serie stekjes van deze plant genomen, het zijn niet direct langlevende vaste planten, maar ze stekken is enorm eenvoudig (de stekjes van oktober vorig jaar staan nu al in bloei). Zo kan je de oudere planten die wat te houterig worden eenvoudig vervangen.

Nog ergens een plekje in de tuin? Deze plant doet het op alle gronden, zolang de plant vrij droog staat en in de volle zon. Zand-, klei- of leemgrond maakt de plant niets uit. Het grijze blad is een bijkomende bonus.

Zon

Mijn volgende wagen zal een elektrische wagen zijn. We hebben ondertussen ook beslist om zonnepanelen aan te leggen. Deze zullen op de tuinberging terecht komen, dus moest ook dat dak onder handen genomen worden: het dak werd verstevigd, ten dele plat geslagen en de ellendige asbestplaten vervangen door aluminium golfplaten (daarmee is ons domein nu volledig asbestvrij).

Zo hebben we nu plaats voor 31 zonnepanelen met een vermogen van 310 Wp, die op jaarbasis voldoende energie zouden moeten opleveren om ons huishouden van elektriciteit te voorzien en ook voldoende energie voor de nieuwe wagen.

Ik heb zonet een krabbel gezet onder het contract. Over 4-6 weken zouden de panelen moeten geleverd worden en zal de fruitberg op zonne-energie draaien*. Laten we hopen dat ze hier niet starten met de installatie de vrijdag voor de open tuindagen.

De helling van het dak van de berging (9°) is niet optimaal, maar dit dak is wel een groot stuk van de dag volledig schaduwvrij. En het is een groot dakoppervlak, we kunnen er dus wel heel wat panelen op kwijt. Er is één boom die wat schaduw werpt op het dak, in ’t ergste geval moet die wijken voor een ander exemplaar dat wat lager blijft.

*Op dit ogenblik zal de fruitberg alleen overdag op zonne-ernergie draaien, maar ik wil over een jaar of 3-4 ook nog een thuis-accu installeren, zodat we op de wintermaanden na zowel overdag als ’s nachts zelfbedruipend zijn.

Is daar nog iemand?

Het is alweer bijna drie maand geleden dat ik nog van me liet horen. Maar hier ben ik dus terug. Laten we zeggen dat ik druk bezig was met andere dingen.

In de tuin staat ondertussen heel wat in bloei. De Edgeworthia wordt ieder jaar meer een geweldige blikvanger in februari. Met het warme weer is hij ook duidelijk in trek bij hommels en blinde bijen.

De plant is ondertussen bijna 1,5 m hoog, hij zou 2-3 hoog worden op termijn.

De Daphne bohlua bloeit dit jaar overvloedig. De bloemen verspreiden een zalige geur. De nieuwe plant staat hier nu drie jaar en is duidelijk in zijn nopjes.

De Crocus tommasinianus breidt zich nog steeds niet zo goed uit in ’t gazon.

Gek, want in de borders vermeerderen ze zich heel sterk (inclusief uitzaaien)

Dan lijken de andere krokussen ( Crocus chrystanthus en Crocus vernus ) beter geschikt om in ’t gazon te groeien, deze zie ik met name wel gestaag uitbreiden.

Ik ben ieder geval blij te zien dat de extra aangeplante bollen ook goed opkomen.

Dit stukje hieronder is me een beetje te geel.

Verder staan ook de sneeuwklokjes hier in bloei. Door deze vorig jaar flink te scheuren en te verspreiden duiken ze nu zowat overal in de tuin op.

Doen het dit jaar ook erg goed: de Helleborus(sen). De planten zijn ondertussen uitgegroeid flinke pollen.

Staat nog steeds in bloei: de Lonicera fragrantissima. Hij zal ook dit jaar zonder probleem 3 maand aan één stuk doorbloeien en zijn hemels parfum verspreiden.

Verder staan er ook al wat Narcissen in bloei, en nog een winterbloeiende viburnum. En natuurlijk ook de muurbloem ( Erysimum ‘Bowles Mauve’), maar die bloeit gewoon heel het jaar door.

Ook in de winter kan je tuin kleur (en geur) bekennen. Het zorgt gewoon voor een extra boost aan lentegevoel wanneer de zon even schijnt.

En de bestuivers zijn je dankbaar, want die hebben het in deze periode extra moeilijk.

Gevogelte

De voedersilo’s zijn sinds twee weken terug gevuld. En het is hier weer druk, drukker dan vorig jaar : want de vier silo’s zijn na drie dagen leeg. Ik vraag me toch af hoe zo’n kleine vogeltjes die volumes verwerkt krijgen.

Over vogels gesproken, toen ik vanmorgen in de tuin het maaisel van de bloemenweide bijeen aan ’t harken was, hoorde ik een schor, hoog gekrijs. Een gekrijs dat ik wel vaker hoor wanneer ik bij vrienden op bezoek ben in het Mechelse, maar nog nooit had gehoord in Tienen. Jammerlijk genoeg herhaalde dat gekrijs zich nog enkele keren boven mij, en toen ik opkeek zag ik twee halsbandparkieten vliegen. Deze dieren zijn afstammelingen van een groep van 50 halsbandparkieten die door Guy Floorizone in de jaren zeventig werden losgelaten, omdat Brussel meer kleur kon gebruiken.

Brussel wat vriendelijker maken voor onze eigen vogelsoorten was duidelijk niet bij hem opgekomen. Halsbandparkieten zijn vrij agressief naar andere vogels toe, bovendien starten ze als holenbroeders vrij vroeg met nestelen, waardoor ze onder meer de boomklever verdringen. De vogels vertoeven graag in stedelijke omgeving, en houden zich daar op in parken en tuinen. Wanneer ze in iets grotere groepen samenscholen, maken ze een hels lawaai.

Nog een boom

Ik heb dit week-end nog een boom aangeplant.

Ik kocht me jaren geleden een kleine Clerodendron trichotomum aan, die maar niet wilde bloeien. Dat 50 cm hoge plantje groeide op 5 jaar uit tot een 2 meter hoge struik, maar bloei, neen. Ik verving dat exemplaar dan maar door een struik die ik aankocht tijdens de bloei, maar die is ’t jaar na het aanplanten flink toegetakeld door een late vorstprik en eigenlijk nooit meer de oude geworden. De plant wordt normaal gekenmerkt door grote, diepgroene bladeren, maar die heb ik eigenlijk nooit gezien. Mijn struik vormde sinds die vorstprik veel kleinere bladeren en ziet er gewoon ziekelijk uit. De struik kende de voorbije drie jaar ook geen enkele groei.

Met pijn in ’t hart heb ik die plant dus toch maar verwijderd. Ik weet hier in de buurt een aantal erg mooie exemplaren staan, misschien ga ik daar wel eens vragen om wat stekgoed te mogen nemen, en de plant alsnog eens proberen op te groeien. Want er is dus duidelijk heel wat genetische variatie in deze plant.

Maar op die plek vervang ik hem in ieder geval door een Amelanchier lamarckii. Het is een veelvuldig aangeplante boom die in zowat alle seizoenen iets te bieden heeft: mooie bloesem in de lente en een prachtige herfstverkleuring. De bessen zijn bovendien ook zeer gegeerd door de vogels. Ik kocht me een meerstammig exemplaar aan dat niet te zwaar was om te transporteren (om niet opnieuw een kluit van ’t formaat van de Styphnolobium te moeten trotseren). Op termijn wordt dit krentenboompje 6-8 m hoog en ongeveer even breed. Ik wil deze de komende jaren gericht snoeien zodat de plant er ongeveer als op deze foto uitziet.

Amelanchier lamarckii staat op de bewakingslijst van invasieve exoten met als bijkomende opmerking ‘Outcompetition of native species is considered as unlikely‘. De plant zou het vooral goed doen op zanderige bodem. Bij de buren staan er ook enkele aangeplant tegen de erfscheiding, en ik heb hier nog nooit een zaailing gevonden in de tuin. Indien deze boom hier problemen mocht vormen, zal hij snel gerooid worden.

Eerst zou ik op die plek een Koelreuteria paniculata ‘September’, een laatbloeiende variëteit van de lampionboom aanplanten. Maar die leek me qua blad en vorm toch iets te veel op de Tetradium danielli die 7 meter verderop staat. Bovendien was het redelijk onduidelijk hoe hoog die boom zou worden (7 tot 17 m, volgens de enige beschikbare bron). Ik had die plant al aangekocht (klein exemplaar, in pot), maar die vindt dan wel een plaatsje in de enorme tuin van mijn oom, die imker is.

Een boompje planten

Magnolia x thompsoniana ‘Olmenhof’ was hier geen succes. Het jong uitlopende blad verbrandde, de plant liep nog eens opnieuw uit, maar de lange droogte deed ook dat blad weer verdwijnen.

Er komt dus geen Magnolia naast de woning. Ik plantte vandaag een Styphnolobium japonicum ‘Regent’ aan op diezelfde plek. Tot voor kort ging deze boom door het leven als Sophora japonica ‘Regent’, maar hij wordt recent dus in een apart geslacht ondergebracht.

Ik kocht me dit keer direct een flinke boom aan, met kluit. De boom is 4,70 m hoog. Een weekje geleden kon ik op de boomkwekerij zelf mijn exemplaar kiezen uit een tiental in volle grond aangeplante bomen. De boom van mijn keuze werd met een rood lintje gemerkt en kon ik dus vanmorgen afhalen.

Het planten van zo’n boom is een flinke klus, de boom met kluit zou 80-100 kg volgens de boomkwekerij. Maar in werkelijkheid was de kluit (een halve bol met een diameter van 70 cm) flink zwaarder, eerder 150 kg (ik voerde 100 l grond af na het planten). Met behulp van de twee zonen lukte het planten wonderwel. Goed dat ik niet nog een maatje groter bestelde.

Ik koos een Styphnolobium omdat het een zeer droogte resistente boom is, met een transparante kroon. De boom verdraagt verharding goed en de grote witte bloemtrossen (juli – augustus) lokken veel insecten. De variëteit ‘Regent’ is een snelgroeiende cultivar die wat meer rechtop groeit en wat minder hoog (12 m) en breed uitstoelt. Deze variëteit zou ook wat regelmatiger en vroeger bloeien dan de soort.

En waarom geen inheemse boom? Omdat op Acer campestre na alle inheemse bomen veel te groot worden voor die plek. En zelfs die Acer zou me te groot en te breed uitgroeien op die plek.

Kleur

Isodon longitubus is gekend als een laatbloeiende plant. Maar er staan hier nog heel wat andere planten in bloei, begin november.

Bollen

Velt organiseerde dit jaar voor de eerste keer een samen-aankoopactie van bio-bloembollen onder haar leden. Want in de ‘gangbare’ teelt van bloembollen worden zeer grote hoeveelheden pesticiden gebruikt (meer dan 20 kg /ha/jaar, met een uitschieter voor lelies (124 kg/ha/jaar) en velt hoopt met haar actie enkele ecologische telers de nodige schaalvergroting te laten realiseren om zo echt competitief te worden. Het succes van deze actie oversteeg de verwachtingen, met meer dan 400000 verkochte bloembollen. En eerlijk gezegd waren de prijzen behoorlijk competitief (gemiddeld 20-30% duurder dan de bollen die je in de handel vindt. Voor sommige bollen was het prijsverschil trouwens zo goed als onbestaande.

Enkele jaren geleden schreef ik het volgende : “Bloembollen zijn al bij al niet zo duur. Heel wat telgen uit het geslacht van de Narcis kosten nog geen 20 EUR voor 100 bollen. Wat ik dan steeds vergeet bij het enthousiaste bestellen: die bollen moeten nadien gepoot worden, en dat is toch iedere keer flink wat werk.”

Toen ik dat neerschreef had ik 500 bloembollen gekocht. Bij deze actie was ik dat weer even uit het oog verloren en bestelde ik 1462 bloembollen. En ja, dat is dus heel veel werk om die aan te planten, vooral de 1200 bloembollen die ik in het gazon (voornamelijk crocus, maar ook wat muscari en scilla) en de bloemenweide (Frittilaria meleagris) moest poten. Ik ben er uiteindelijk meer dan een dag mee zoet geweest. Maar ik ben er vrij zeker van dat de tuin er in de lente nog een stuk kleuriger gaat bij staan.

Nog Fruit

Deze was ik nog vergeten, de kaki’s die nog steeds afrijpen aan de jonge struiken. Voor de eerste vorst pluk ik de vruchten en laat ik ze narijpen in de woonkamer.

Maar de vruchten zijn nu wel echt mooi. De planten zijn nog altijd redelijk klein, maar toch voldoende groot om volgend jaar uitgeplant te worden in volle grond. Wanneer deze struiken volgroeid zijn, zullen ze in het najaar ook een echte blikvanger worden ind de tuin (meer precies, het kippenhok).