Kinderarbeid

De familie SuperMasj staat op haar privacy.  Nu de grondwerken klaar zijn kan er gestart worden met het aanplanten van een haag aan de gevelzijde van de woning.

Ik heb vrij lang getwijfeld welke haagplanten ik zou aanwenden. Een wintergroene haag heeft als voordeel heel het jaar afscherming te bieden. Zowel Taxus baccata, Prunus lusitanica als Ilex meservae werden in overweging genomen. Probleem is dat plantgoed van deze wintergroene haagplanten erg duur is, zeker wanneer je op korte termijn alles wilt laten dichtgroeien (en dus vrij grote planten aankoopt). We hebben ook 30 meter haag nodig, dat begint fel door te tellen (> 500 EUR)… Bovendien moet een hoge taxushaag echt wel precies geschoren worden om er mooi uit te zien. Niet direct iets voor mij.

Daarom werd er uiteindelijk toch geopteerd voor beuk: de haag rondom onze vlindertuin in groene beuk, de lage haag voor de voortuin met rode beuk, om wat contrast te scheppen. Beuk heeft ook erg mooie herfstkleuren, dat was een bijkomend pluspunt. In de tuin achteraan zal ook nog wat haagbeuk aangewend worden.
Voor de hoge haag (groen beuk) zet ik 3,5 planten per meter. Dat is minder dan iedereen aanraadt, maar ik wil de haag ook iets breder laten groeien. ’t Zal waarschijnlijk een jaar extra duren vooraleer de haag mooi dicht is gegroeid, maar dat nemen we er wel bij.

Rode beuk is een pak duurder dan gewone beuk, en het prijsverschil zou in de toekomst alleen maar stijgen. De boomkweker wist me vertellen me dat het altijd al een arbeidsintensiever proces geweest: beuken worden gezaaid, en bij rode beuken is een belangrijk deel van de zaailingen groen. Maar nu wordt het rode beukenzaad zeldzamer, dit jaar hebben de bomen hebben zelfs helemaal geen beukennootjes geproduceerd. Ik heb me laten vertellen dat de rode beukennootjes in Roemenië worden geoogst.

Ik gebruik in de tuin ook wat lage hagen (30-40 cm). Daarbij kies ik bewust niet voor buxus (gezien alle problemen met Cylindrocladium en Volutella, in mijn ‘zonder is gezonder’- tuin wil ik geen fungiciden gebruiken), maar wel voor Taxus baccata. Vaak wordt Ilex crenata naar voor geschoven als alternatief, maar ik vind die plant niet mooi en volgens de boomkweker is de plant onvoldoende winterhard (duidelijk te zien in zijn toontuin). Die taxushaagjes dienen om wat structuur in de tuin aan te brengen en vooral wat wintergroen.

Het houtsnipperpad is ondertussen ook al vergezeld van een haagje

Voor zover de  theorie, nu de praktijk. Natte leemgrond is moeilijk te bewerken: die slaat namelijk onmiddellijk dicht als je er overheen loopt, het wordt erg zompig, zo erg dat je riskeert zelf je schoenen verliest tijdens het werken. Daarom werd er hier volop gehoopt op enkele dagen droog weer. Aangezien maandag, dinsdag en woensdag droog werden voorspeld, had ik voorzien dinsdag en woensdag de haagplanten te gaan kopen en te planten.

Dichtgeslagen grond

Gezien de redelijk ambitieuze plannen (300 haagplanten planten in minder dan twee dagen), werd alle ethiek even aan de kant geschoven. Het is niet omdat we geen pesticiden en herbiciden willen gebruiken in onze tuin dat alles hier helemaal koosjer verloopt. Daarom hebben mijn kinderen mij gisteren mogen helpen bij het graven van de greppels. Regelrechte kinderarbeid. Ze hebben ’s middags zelfs geen eten gekregen! Doorwerken moesten ze. Greppels graven van 40-50 cm diep, en recht als het even kon.

Erg tevreden over het werk van de kinderen, mooie rechte haag

Ze krijgen er zelfs geen loon voor (maar extra computertijd). Zo heb ik (oof beter we) op één dag bijna 300 planten ‘verwerkt’ (want ik heb uiteindelijk een tweede adres moeten bezoeken om rode beuk te bemachtigen).

Pure uitbuiting, allemaal in het belang van mijn tuin. Ik moet dat meer doen. Alhoewel. De oudste zoon heeft helemaal zelfstandig de perzikboom geplant. Dat vond hij duidelijk geweldig (en werd met véél zorg uitgevoerd). En ze moesten allebei toegeven dat het toch wel een fijn werkje was.

Nu moet ik wel even vermelden dat ik een verkeerde plantplaats had aangewezen (meer dan twee meter verkeerd). Ik heb de boom en bijhorende greppels gisterenavond stiekem herplant/hergraven. 

A man with an (ever-changing) plan

Zoals al eerder aangegeven, is het aanpassen van mijn tuinplan een soort hobby.

Nu dat alle verharding definitief verdwenen is, moeten nu enkele stappen gezet worden die de volledige structuur van de tuin gaan vastleggen. Omdat er toch één en ander veranderd is ten opzichte van het vorige plan, zet ik hier nog eens een update.

Vooraan (onderaan links op de tekening) komt de vlindertuin, waar binnen een formele structuur van hagen, een hele groep bloemen staan, met de idee dat de vlinderkens en ander vliegende beestjes dit hoekje appreciëren. De bedoeling is deze tuin niet te netjes te maken. De formele haagstructuur (taxus) zorgt voor wat wintergroen en moet in de zomer de tuin een beetje in toom houden. Aan de noordkant van deze tuin staan twee abrikozenboompjes in waaiervorm. Daarachter komt een hoge haag van bamboe (Phylostachys aureosulata var spectabilis) om de tuin volledig van de straat af te zonderen.

Met de klok mee komen we dan aan het gazon, omringd door bloemenborders, ook hier wil ik vlinders zien. Verderop vinden we een Hostatuin, onder de notelaar, met schaduwterras en afgeschermd door een houtkant voor de vogelkens.
Naast deze hostatuin ligt een stukje natuurlijke tuin met bloemenweide en (op termijn) poel(tje).

Daarna volgt de moestuin, alhoewel daar de eerst komende jaar nog geen echte moestuin zal worden aangelegd (op wat pompoenen, courgettes en suikermaïs na). Deze moestuin wordt achtereen afgeschermd door een pruimenhaag met hier en daar een exotische fruitboom. Ook de composthoop heeft daar zijn plaatsje gevonden. Helemaal achterin vinden we het kippenhok met kersenbomen (ecologische bestrijding kersenvlieg) en de paw-paws (omdat ik nergens anders nog plaats had).

Verder met de klok meedraaiend zijn er nog twee bessenkamers. De eerste bessenkamer wordt afgebakend door de appelhaag in het westen, een perenhaag en hazelaarhaag aan de noordzijde en een frambozenhaag in het oosten. In deze kamer vind je  kruisbessen, blauwbessen, hazelnoten, druiven en kiwibessen en frambozen. De tweede bessenkamer ligt verborgen achter de garage, met onder meer  aalbessen en zwarte bessen, omhaagd door braambessen en braambozen. Tegen de muur van de garage staat een amandelaar en een kiwi.

Tenslotte is er ook nog de voortuin, die ik niet al te saai en kaal probeer te maken. Ook daar vind je fruit terug (drie vijgelaars).

Dit is dan het tuinplan op volle grootte.

Hoogstamfruitteelt

Sinds vandaag ben ik toegetreden tot de ‘Orde der Hoogstamfruitkwekers’. Er stonder hier al wel een een notelaar en ik heb ook twee kastanjebomen geplant twee jaar geleden, maar die hebben geen uitbundige fruitbloesems zoals appels, peren, pruimen en kersen.

Maar vandaag is mijn hoogstam-appelaar (Reinette Dubois) geplant. Hij moet op termijn meehelpen de garage (die als tuinhuis wordt gebruikt) te verbergen. En veel lekkere appels geven natuurlijk. En ook meehelpen alle andere appelaars uit de tuin bevruchten, want hij zou uitmuntend stuifmeel hebben. En verder ook een mooie boom worden, niet alleen tijdens de bloesemperiode maar ook de rest van ’t jaar. Daarom ga ik de takken van de boom een beetje uitbuigen. Ik ben dus wel een beetje veeleisend. Maar ik weet dat deze boom  volop in de Haspengouwse leem verankerd is. En dus erg gezonde appels gaat produceren.

En dat allemaal voor 21 EUR, best wel goedkoop, want in Frankrijk, Engeland of Duitsland heb je voor dat geld een laagstam boompje, een hoogstam kost er 50 – 75 EUR.  Een merkwaardig verschil. Mij hoor je niet klagen.

Klaar!

De berg kasseien zal gebruikt worden voor de oprit en ook om het grasveld te omzomen.

Sinds woensdagavond loop ik er heel tevreden bij. De grondwerken zijn gedaan, ik ben uitzonderlijk tevreden van het werk van onze grondwerker, die alles perfect heeft uitgevoerd.

We wonen nu in een huis dat niet langer te midden een maanlandschap staat. Het zorgt ervoor dat het huis  er heel wat mooier uitziet en dat de tuin optisch groter lijkt.

Het eerste werk is nu het aanleggen van enkele ‘tijdelijke’ tuinpaadjes in boomschors, volgende week wordt er ook een bescheiden oprit aangelegd, zodat het hier ook geen modderlandschap wordt.

De volgende twee weken ben ik thuis. Ook al wachten er nog enkele renovatieklussen op me, zal ik toch vaak in de tuin te vinden zijn: plaatsen van een haag, planten van de laatste boompjes, plaatsen van een tuinscherm, en alle resterende afval naar het containerpark brengen….

Dus ja, eigenlijk ben ik nog lang niet klaar, het is eigenlijk slechts een begin van de werken voor mij.

Een dagje verder

 
De grondwerker is vanmorgen begonnen. De waterputten zitten ondertussen al in de grond, en aan de rechterzijde is ook bijna geen kiezel meer te zien. 
Eigenlijk is het indrukwekkend hoe snel zo’n graafwerken verlopen met zo’n kraan. Ik wil er ééntje voor sinterklaas… Misschien straks een stekje vragen. De witte geranium-border voor de bramen is wel ten dele verdwenen…

Tot gisterenavond laat alles opgeruimd achter de woning zodat de grondwerker daar zijn ding kan doen. ’t gaat er hier straks fris en proper uitzien. Kijk maar eens naar onze opruiminspanningen van gisteren.

Wat ook indrukwekkend snel was… het bezetten binnen.

Ontkiezelen

Net geen twee jaar geleden (20 december 2010) werden we eigenaar van het huis met maanlandschap. Niet minder dan 8 a verharding, grotendeels kiezel die wel 30 cm dik was aangebracht. Tijdens de verbouwingen was deze grote parking af en toe uitermate handig, maar toch vloek ik al twee jaar lang op al die kiezel. Zonder gif (ah ja) is het erg arbeidsintensief werk om alles onkruidvrij te houden (mijn welgemeende excuses aan de buren voor het weelderig groeiende onkruid).

Maar nu de verbouwingswerken zo goed als achter de rug zijn, kan de grondwerker maandag starten  met  het ontkiezelen van ons terrein. Niet minder dan 200 m³ kiezel zal afgevoerd worden en vervangen worden  goede zwarte teelaarde. Vandaag starten we in ieder geval al met het afvoeren van het bouwafval.

Dit week-end werden de nodige voorzorgen genomen om de grondwerker vrij spel te geven. De rommel en het bouwafval werden dus keurig weggewerkt. De foto hieronder is ‘voor’ deze opruimwerken.

De grondwerker gaat meteen ook twee regenwaterputten plaatsen van 7500 l, zodat er hier altijd hemelwater ter beschikking zou moeten zijn. Zo zal ik zonder gewetensbezwaren de planten water kunnen geven in de zomer (de installatie zal uiteraard ook in huis gebruikt worden voor wasmachine en toiletten).

Hoe plant ik een (fruit)boom?

Over de perfecte manier om bomen te planten bestaat heel wat discussie. Het hangt ook af van de grondsoort waar je die boom in plant.

Deze (intensieve) manier van werken werkt voor mij.

Vaak wil ik een boom op een welbepaalde plaats planten, bijvoorbeel mooi in de rij, met gelijke tussenafstanden. In dat geval bepaal ik de gewenste positie van iedere boom en plaats een bamboestok op deze positie.

Daarna breng ik vier korte (bamboe)stokjes aan in kruisverband rond deze bamboestok, zodat de koorden tussen deze stokjes mekaar net kruisen ter hoogte van deze bamboestok. Zo kan ik het plantgat uitgraven en achteraf toch de exacte positie voor de stam (of steunpaal) terugvinden. Plaats die bamboestokjes iets meer dan 1 meter van de uiteindelijke plantpositie, zodat ze niet storen tijdens de graafwerkzaamheden.

Ik heb de gewoonte een stevig plantgat te maken voor mijn bomen. Voor een laagstamfruitboom graaf ik een  put van 60 x 60 x 50 cm diep . Anderen zweren bij een kleiner plantgat om de bodem zo weinig mogelijk te verstoren. Ik schuif een mal van 60 x 60 over de bamboestok, en steek het plantgat af. Zo ben ik er zeker van dat ik mijn plantgat voldoende groot maak, zonder het té groot te maken . Zo past het mollennet dat ik nadien zal aanbrengen om woelmuizenvraat tegen te gaan.

 

Ik verwijder de mal en begin te graven. Van zodra het gat voldoende diep is uitgegraven span ik opnieuw draden tussen de bamboestokjes. Zo vind ik makkelijk de gewenste plantpositie terug.  Ik breng een steunpaal aan.

In theorie plant ik alle bomen met zo’n boompaal. Omdat (de meeste) laagstamonderstammen voor appelaars en perelaars onvoldoende wortelen voorzie ik ze van een permanente steunpaal uit kastanjehout. De onderstammen van laagstampruimelaars en -kerselaars worden met een tijdelijke boompaal uit niet-geimpregneerd dennehout geplant, de onderstammen van deze bomen (Saint-Julien A en Gisella 5) maken na enkele jaren een voldoende sterk wortelgestel aan.
Deze steunpaal zet ik steeds ten zuidwesten van de boom (dominante windrichting) en ram die nog eens 20-30 cm dieper in de grond.

Zelf breng ik systematisch een mollennet aan in de plantput om woelmuizenvraat te verhinderen.

Daarna meng ik de grond van de plantput met goed verteerde compost of bodemverbeteraar en vul de put. Ik maak een heuveltje in het midden van de put, en laat de boom boven op dit heuveltje rusten. Door dit heuveltje kan ik de wortels mooi in een natuurlijke positie draperen over het gehele plantgat
Ik maak dit heuveltje net voldoende hoog zodat de boom op dezelfde plantdiepte staat als bij de boomkweker (met de entplaats boven de grond ). Hou daarbij ook rekening met het inzakken van de bodem. Wortels die te lang zijn kort ik in (zeker niet dubbelplooien!).

Ik maak de boom vast aan de steunpaal en vul het plantgat verder op, en druk de aarde goed aan. Daarna geef ik de boom water.

Daarna maak ik de boom nog een tweede keer vast  aan de boompaal. Een boom planten op deze manier kost ongeveer 40 minuten . Ik knip tenslotte het mollennet 5 cm boven de grond af.

Kweepeer ‘Vranja’ is nu geplant

Ik snoei de planten nog niet. Ik wacht daarvoor tot in februari – maart, op een moment dat het enkele dagen droog is geweest (en droog zal blijven). Dat is ook het ideale moment om de takken uit te buigen.

Levering

Vandaag heeft Bart Dequidt van Boomkwekerij de Linde het bestelde plantgoed geleverd.

Eén hoogstamappelaar (Reinette Dubois), een pruimelaar (Reine-Claude Sanguine de Wismes), één amandelboom (Robijn) en één kweepeer (Vranja), samen met de nodige boompalen.

Ik had deze zomer al besloten om nog één hoogstamfruitboom aan te planten. Dat het een appelboom zou worden was vrij snel beslist, maar de raskeuze was minder evident, waarbij ik lang twijfelde tussen Reinette Dubois en Transparante de Lesdain, twee appelrassen die vrij recent op de RGF-lijst zijn toegevoegd. Het uitstekende stuifmeel van Reinette Dubois was uiteindelijk van doorslaggevend belang.

Met deze levering zijn we bijna aan het einde van het aankopen van plantgoed voor onze fruitcollectie. Twee Nashi-peren, twee abrikozenbomen en een perzikboom staan al enkele weken ongeduldig te wachten om uitgeplant te worden.
Eén perzik (Avalon Pride) en een oranje framboos (Valentina) zijn besteld en moeten nog afgehaald worden. Daarna is het gedaan met aankopen, en start het plukken.

Alle bomen met blote wortel zijn ondertussen vakkundig ingekuild.
Ik hoop al deze planten nog voor kerstmis te kunnen planten (zodra de grondwerken uitgevoerd zijn).

Rek voor de aardbeibakken

Vandaag, tussen de verbouwingswerken door, wat tijd gemaakt om de stelling voor de aardbeibakken te bouwen. Van zodra die bakken in de stellingen hangen, kan ik ten volle profiteren van de voordelen van deze bakken.

De oren van de aardbeibakken hebben twee functies: ze ondersteunen niet alleen de vruchtstengels, maar kunnen ook gebruikt worden om de bakken mee op te hangen. Twee evenwijdig opgestelde planken op de juiste afstand volstaan.

De stelling staat opgesteld in de bessenkamer, tussen de Ribes-rijen. Deze rijen zijn  voldoende ver uit mekaar gezet zodat de aardbei-rekjes er perfect tussen passen. De bessenopbrengst per m² van de bessenkamer gaat in ieder geval gevoelig toenemen. De eerste stelling is nu klaar, er moeten nog twee stellingen volgen om al mijn aardbeibakken een plaatsje te geven. Ook de huidige stelling zal nog wel iets aangepast worden.

Om plaats te besparen staan de aardbeibakken opgesteld ik twee verdiepingen boven mekaar. De planten onderaan hebben dan wel iets minder licht, maar dat moet in theorie de oogst nog wat beter spreiden. Later voeg ik nog een U-vormige goot toe om makkelijk uitlopers te kunnen afnemen, ook al omdat ik de aardbeiplanten jaarlijks wil verjongen.
In de zomermaanden komt er ook nog een capillair irrigatiesysteem op basis van regenwater.

Maar ondertussen wacht ik gewoon de lente af (en bouw ik nog twee extra stellingen nog).
In theorie kan ik nu aardbeien kweken zonder me te bukken. En zonder rotte vruchten. Zelfs de slakkenvraat zou onder controle moeten blijven op deze manier.

Fruitige herfstkleuren

Na enkele vrij koude heldere nachten beginnen de herfstkleuren langzaamaan af te zwakken. Maar toch zijn er nog heel wat leuke kleurenschakeringen in de tuin te vinden.

Zo beginnen de aardbeien mooi te verkleuren…

… terwijl de doordragende bosaardbei haar naam alle eer aan doet en nog blijft bloemen

Ook heel mooie verkleurend : zomerframboos Glen Doll

De herfstframbozen dragen nog vruchten, maar door het gebrek aan warmte of zonlicht zijn die veel minder smakelijk dan enkele weken geleden

Herfstframboos Pokusa blijft bovendien enthousiast verder bloemen…

Een vergelijkbaar contrast bij de blauwbessen. Op één na dragen ze allemaal nog enkele rode of gele bladeren…

… terwijl Sunshine Blue nog steeds helemaal groen is. Sunshine Blue is een kruising tussen Vaccinium corymbosum en een meer zuidelijke amerikaanse bosbes (Vaccinium virgatum?). Daardoor blijft de plant wintergroen, blijft hij wat kleiner en geeft hij bessen die superieur smaken, een smaak die veel meer doet denken aan onze bosbes. Plantje is hier goed winterhard (heeft de twee voorbije winters overleefd)

Maar het mooiste fruitstruikje in de tuin – qua herfstverkleuring dan toch – is Rubus odoratum,  de Amerikaanse zwarte bes. De plant lijkt net een kleine Liquidamberboom, met bladeren die van dieprood bovenaan in de toppen naar geelgroen onderaan in het struikje schakeren.
Ook in het voorjaar is de plant een lust voor het oog, overladen met gele geurende stervormige bloemetjes.

Maar de optimist in mij ziet niet alleen het verval. Die ziet namelijk ook erg veel embryonale vijgenvruchten, net kleine erwtjes, maar volgend jaar sappige viijgen.

en ook bloemknoppen op onder meer de appelaars (en de kerselaars, pruimelaars, perzikken)… Als het van de fruitbomen afhangt, zal de wereld dus niet vergaan… Volgend jaar is er opnieuw fruit